Een BHV-cursus leert je hoe je tijdens een noodsituatie veilig en doelgericht handelt. Je krijgt de noodzakelijke kennis, maar oefent vooral de praktische vaardigheden en beslissingen die nodig zijn om daadwerkelijk op te treden.
Een BHV-cursus gaat van weten naar kunnen
Een BHV-cursus is meer dan alleen theorie volgen en aan het einde een certificaat ontvangen. Een goede BHV-cursus draait juist om de combinatie van kennis én praktisch handelen.
Eerst moet je begrijpen wat er in een noodsituatie gebeurt, welke risico's er zijn en welke stappen je moet nemen. Daarna moet je die kennis ook daadwerkelijk oefenen, zodat je onder druk de juiste beslissingen kunt nemen en de handelingen ook echt kunt uitvoeren.
Het doel is dus niet alleen dat je weet wat je zou moeten doen, maar vooral dat je voorbereid bent om daadwerkelijk te handelen wanneer er iets gebeurt.
Reanimeren moet je ervaren
Bij reanimatie betekent praktisch leren bijvoorbeeld dat je niet alleen weet waar je je handen moet plaatsen of in welk tempo je borstcompressies moet geven.
Tijdens een praktijktraining ervaar je zelf hoeveel kracht er nodig is om een borstkas voldoende diep in te drukken. Je merkt welke houding je moet aannemen, hoe je je armen gebruikt en hoe lichamelijk inspannend goede borstcompressies kunnen zijn.
Je oefent daarnaast het juiste tempo, het volledig laten terugveren van de borstkas en het combineren van borstcompressies met andere onderdelen van de reanimatie en het gebruik van een AED.
Je kunt uit een boek leren hoe diep je moet drukken, maar pas tijdens het oefenen op goede reanimatiepoppen ervaar je hoeveel kracht daarvoor werkelijk nodig is en welke houding je helpt om goede borstcompressies te blijven geven.
Dat verschil tussen weten en kunnen is bij BHV erg belangrijk.
Ook bij brand gaat het om beslissen én handelen
Hetzelfde geldt voor brandbestrijding. Het is niet voldoende om alleen te weten dat er verschillende soorten brandblussers bestaan of welk blusmiddel bij welke brand hoort.
Een BHV'er moet een situatie eerst goed kunnen beoordelen en daarna veilig en doelgericht handelen.
Tijdens het oefenen ervaar je bijvoorbeeld wat er gebeurt wanneer je de borgpen verwijdert, hoeveel kracht er op het blusmiddel staat en hoe je het goed onder controle houdt.
Je leert niet zomaar in de vlammen te spuiten, maar gericht op de juiste plaats van de brandhaard te blussen en daarbij je eigen veiligheid en vluchtroute in de gaten te houden.
Je leert ook herkennen wanneer een brand te groot wordt, de situatie onveilig wordt of het blussen onvoldoende effect heeft. Op dat moment moet je juist besluiten om je terug te trekken, de deur te sluiten en de ontruiming voort te zetten.
Goed BHV-handelen betekent dus niet dat je altijd moet ingrijpen. Soms is de juiste beslissing juist om niet te blussen, een deur te sluiten, anderen te waarschuwen en de ontruiming te starten.
Wat leer je tijdens een BHV-cursus?
Een volledige BHV-cursus richt zich op de belangrijkste taken van bedrijfshulpverlening. Die zijn in vier hoofdonderdelen samen te vatten.
Eerste hulp is veel breder dan reanimatie
Bij eerste hulp gaat het niet alleen om reanimatie met AED, handelen bij verslikking of de stabiele zijligging. Situaties die je in de praktijk kunt tegenkomen zijn bijvoorbeeld een hartinfarct, beroerte, een te lage bloedsuiker, een gebroken onderbeen, een schouder uit de kom, snijwonden, ernstige bloedingen, oogletsel en brandwonden.
Werken met verschillende blusmiddelen
Je leert verschillende blusmiddelen kennen én er daadwerkelijk mee oefenen, bijvoorbeeld met sproeischuim, CO₂ en een brandslanghaspel met echt water.
Daardoor ervaar je niet alleen hoe een blusmiddel werkt, maar ook welk middel in welke situatie geschikt is en hoe je het op de juiste en veilige manier gebruikt.
Alarmeren, ontruimen en samenwerken
Tijdens een BHV-cursus leer je ook alarmeren, 112 inschakelen en medewerkers en andere aanwezigen veilig ontruimen.
Daarbij gaat het niet alleen om losse handelingen. Je leert hoe je kunt samenwerken binnen de BHV-organisatie en systematisch te werk gaat tijdens een incident.
Een goede BHV'er moet kunnen overzien wat er gebeurt, welke acties eerst nodig zijn, wie welke taak uitvoert en hoe je voorkomt dat er tijdens een incident belangrijke stappen worden overgeslagen.
Je eigen gebouw begrijpen
Daarnaast is het belangrijk dat je begrijpt hoe een gebouw brandveilig is opgebouwd.
Je leert wat brandcompartimenten zijn, waar deze in een gebouw kunnen lopen, hoe je de begrenzingen ervan kunt herkennen en waarom deuren en andere brandwerende scheidingen tijdens een incident zo belangrijk zijn voor het beperken van rook- en brandverspreiding.
Daardoor kun je beter begrijpen waarom een deur gesloten moet blijven, waarom rookverspreiding beperkt moet worden en waarom bepaalde vluchtroutes of compartimentgrenzen zo belangrijk zijn voor een veilige ontruiming.
Je leert dus niet alleen wat je moet doen, maar ook waarom je het doet.
Theorie geeft de basis, praktijk maakt je vaardig
Theoretische kennis blijft belangrijk. Je moet begrijpen waarom je bepaalde handelingen uitvoert, welke risico's er zijn en waar de grenzen van je eigen handelen liggen.
Maar alleen theorie maakt iemand nog niet automatisch handelingsbekwaam. Daarom moet een goede BHV-cursus voldoende gelegenheid bieden om handelingen zelf uit te voeren, feedback te krijgen, fouten te mogen maken en opnieuw te oefenen.
Bij een echte noodsituatie krijg je immers geen meerkeuzevraag en staat er niemand naast je die vertelt wat de volgende stap is. Je moet zelf de situatie herkennen, beoordelen wat er nodig is en vervolgens handelen.
Theorie geeft je de kennis. Praktijk zorgt ervoor dat je die kennis ook kunt gebruiken wanneer het erop aankomt.
Aansluiting bij de Arbowet en het Arboportaal
Wettelijk kader
Artikel 15 van de Arbowet beschrijft onder meer dat bedrijfshulpverleners over een passende opleiding en uitrusting moeten beschikken en zodanig aanwezig en georganiseerd moeten zijn dat zij hun BHV-taken naar behoren kunnen vervullen.
Tot die taken behoren onder andere eerste hulp, het beperken en bestrijden van brand en het alarmeren en evacueren van aanwezigen.
De precieze opleiding en training kan worden afgestemd op de risico's en omstandigheden binnen een bedrijf. Daardoor kan de manier waarop je bijvoorbeeld een ontruiming oefent verschillen tussen een zorginstelling, basisschool en kantoorgebouw.
Uiteindelijk gaat het dus niet alleen om het behalen van een certificaat. Het doel is een BHV'er die goed is voorbereid, weet wat hij of zij moet doen, de juiste beslissing kan nemen en daadwerkelijk kan handelen wanneer het erop aankomt.